زبان بدن در فرهنگ های دیگر

زبان بدن در فرهنگ های دیگر

زبان بدن و فرهنگ های دیگر

زبان بدن در فرهنگ آمریکایی ها جالب و جذاب است اما زمانی که توسط فرهنگ های دیگر مورد بررسی قرار گرفت نتایج بدست آمده بسیار شگفت آور و فوق العاده بود . بعضی از رفتارهای غیرکلامی جهانی و دارای معانی یکسانی اند اما بعضی دیگر به طرز چشم گیری معانی متفاوتی در کشورها و نواحی مختلف دارند . دانستن این که چه رفتارهایی در یک فرهنگ خاصی قابل قبول و چه رفتارهایی غیرقابل قبول است نه تنها جالب ، بلکه با توجه به افزایش مراودات اقتصادی در سراسر جهان و تعامل های متفاوت دیگر اهمیت فراوانی دارد .

اگر شما گردشگری باشید که از کشورهای مختلف دیدن می کنید ، بازرگانی باشید که با کشورهای زیادی معامله می کنید یا یک شخصی عادی باشید که هرروز با افراد متفاوتی در تعامل هستید ، بسیار ارزشمند است که وقت و تلاش خود را صرف یادگیری زبان بدن در فرهنگ های دیگر کنید .

زمانی که به کشور دیگری مسافرت می کنید یا در تماس با افرادی از فرهنگ های مختلف هستید عاقلانه است تا با زبان بدن و رفتارهای غیرکلامی خاص آن فرهنگ آشنا شوید ، زیرا این شناخت می تواند در ارتباطات و تعامل های موفقیت آمیز شما و هم چنین احترام قائل شدن برای رسوم دیگران به میزان بسیار زیادی تأثیرگذار باشد . اگر قبل از آنکه به کشور دیگری بروید کمی دربارهٔ چیزهایی که در آن کشور مورد قبول ویا غیرقابل قبول اند بیاموزید ، به احتمال بسیار زیاد می توانید با مردم آن کشور ارتباط بهتری برقرار کنید.

شباهت ها و تفاوت های جهانی در زبان بدن

شباهت های بسیاری در زبان بدن فرهنگ های متفاوت حتی فرهنگ هایی که فاصله شان از یکدیگر بسیار زیاد است وهیچ گونه تعاملی با هم ندارند ، وجود دارد . چطور چنین چیزی ممکن است ؟ چطور یک رفتار غیرکلامی در دو مکانی که درست در دو قطب مخالف زمین قرار دارند ، معنی یکسان می دهد ؟
جواب : اکثر پژوهش ها نشان می دهند که این به خاطر خصوصیات از پیش برنامه ریزی شدهٔ ( غریزی ) بشر است . به عبارتی دیگر بعضی از رفتارهای غیرکلامی در ذات بشرند و در تمام جهان با فرهنگ های متفاوت یکسان اند.

شباهت ها و تفاوت های جهانی در زبان بدن

شباهت ها و تفاوت های جهانی در زبان بدن

این رفتارهای غیرکلامی جهانی کدام اند؟ به طور خلاصه، حالات چهره از رفتارهای غیرکلامی جهانی است . پژوهش ها نشان می دهند که لبخند زدن و حالات چهره از جمله عصبانیت ، تعجب ، ترس ، خوش حالی ، غمگینی ، تنفر و دیگر موارد تقریباً در تمام نقاط دنیا به طور یکسانی تفسیر و برداشت می شوند . شباهت های بین حالات و زبان چهره جهانی اند . پژوهشگران با بررسی فرهنگ های دورافتاده و منزوی گینه نوا و ایرین جایای غربی ” دریافتند که مردم این قبایل حالات چهره را همانند مردم دیگر نقاط دنیا تشخیص می دهند و برداشت شان هم مشابه برداشت تمام فرهنگ های دیگر دنیاست . این بسیار جالب بود ، چراکه مردمان این قبایل صدها هزارسال بدون هیچ ارتباطی با دیگر نقاط جهان زندگی کرده اند . آن ها کاملاً به صورت مجزا و درون مرزهای منطقه ای وفرهنگی خودشان زیسته اند و با این وجود معانی حالات چهره از قبیل لبخند زدن ، عصبانیت ، غمگینی و موارد دیگر را به خوبی می دانستند.

با وجود تمام این شباهت ها ، تفاوت های جهانی زیادی در زبان بدن و رفتارهای غیرکلامی وجود دارد و بیش ترین تفاوت و تنوع در تماس چشمی ، لمس ، ایما و اشاره ها و حریم شخصی است و نواحی که بیش ترین تفاوت های محلی را دارند شامل ژاپن ، قسمت هایی از آسیا و کشورهای عربی می شوند . قبل از آن که بیشتر جلو برویم لازم است تا تعاریف دقیق تری از انواع رفتارهای غیر کلامی داشته باشیم .

  • تماس چشمی : تفاوت ها در تماس چشمی شامل مدت زمان تماس چشمی ، شدت و عمق تماس چشمی و حتی این که آیا تماس چشمی وجود دارد يا خیر، می شود . تنوع ممکن است بر حسب سنن ، منزلت اجتماعی ، اهمیت جایگاهی ، جنس وغیرہ وجود داشته باشد .
  • لمس : تفاوت هایی بر حسب تعداد لمس ها و معانی آن ها وجود دارند و این بدان معناست که عمل لمس کردن در فرهنگ های متفاوت کم و بیش وجود دارد اما لمسی های متفاوت معانی متفاوتی در هر فرهنگ دارد .
  • ایما و اشاره ها : تفاوت ایما و اشاره ها بیشتر مربوط به توهین ها و بی ادبی هاست که معمولاً دست ها، انگشتان و حرکت این اعضا در آن نقش دارند .
  • حریم شخصی : تفاوت در حریم شخصی مربوط به فاصلهٔ شخصی از قبیل این که چقدر افراد نزدیک به یکدیگر می ایستند و در محیط های مختلف از قبیلی ادارات ، مراکز خرید ، اتاق کار وغيره ، چه اصولی دراین خصوص مهم است .

تفاوت های رایج فرهنگی

اکنون در این جا نوبت آن است تا به متداول ترین سوء تفاهم های فرهنگی در هرکدام از مقوله های ذکرشده نگاهی بیندازیم .

تماسی چشمی

در فرهنگ های غربی برقراری تماس چشمی در اکثر موقعیت ها تا جایی که خیلی عمیق و شدید نباشد برای همهٔ افراد امری عادی و قابل قبول است . برای مثال زمانی که سرپرستی با کارمندی در حال صحبت هستند روش قابل قبول و مورد انتظار آن است که در تمام مدت گفتگو با یکدیگر تماس چشمی داشته باشند . در ژاپن ، قسمت هایی از آسیا و خاورمیانه از کارمندان انتظار می رود تا به خاطر احترام به مقام سرپرست مکرراً نگاهشان را برگردانند . تفاوت های جنسیتی در نحوهٔ برقراری تماسی چشمی در برخی از کشورهای عربی بسیار مشهود است . در برخی از این کشورها تعامل بین مردان و زنان دست خوش قوانین سخت و خشک فرهنگی است . در این کشورها ، زنان مجاز نیستند تا با مردان ( به جز فامیل و خویشاوندان ) تماس چشمی داشته باشند و حتی نگاهشان به مردان خویشاوند هم در مکان های عمومی نسبت به جاهای خصوصی محدود تر می شود .

حتما بخوانید :   زبان بدن و نشانه های غیر کلامی شک و تردید

لمس

مناطقی که بیشترین عمل لمس در آن جا اتفاق میافتد شامل آمریکای مرکزی ، آمریکای جنوبی ، خاورمیانه و مناطق جنوبی اروپا می شود . دراین مناطق افراد هنگام تعامل مرتب یکدیگر را لمس می نمایند که شامل لمس بازو دست ، پشت یا حتی گذاشتن دست روی زانوی شخص مقابل می شود . به عنوان مثال در آمریکای مرکزی زمانی که دونفرهنگام گفتگو کناریا روبه روی هم می نشینند برای این که نشان دهند چقدر به سخنان یکدیگر توجه دارند ، دستانشان را روی زانوی هم قرار می دهند . این عمل به دفعات زیاد انجام می شود و نشانهٔ دوستی یا ابراز احساسات است . از طرفی دیگر در ایتالیا لمس کردن زیاد طی تعامل معنی بسیار متفاوتی دارد . ایتالیایی ها معمولاً برای آن که رشتهٔ صحبت را به دست بگیرند و بتوانند گفتگو را تحت کنترل خود درآورند دستانشان را هنگام گفتگو بالا نگه می دارند . اگر شخصی بخواهد زمانی که شخصی دیگر در حال صحبت است رشتهٔ کلام را از او بگیرد بازو های آن شخصی را گرفته و آن ها را پایین می کشد . این کار باعث می شود تا بتواند کنترل گفتگو را در دست بگیرد و به عنوان سخن گو بیشترین توجه را به خود جلب کند .

ایما و اشاره ها

وقتی سخن از ایما و اشاره هایی می شود که توهین آمیزند و معانی زشتی دارند ، تفاوت های فاحشی میان فرهنگ ها پدیدار می شود . ممکن است آن چه که در یک فرهنگ قابل قبول است و به خوبی از آن تعبیر می شود در فرهنگی دیگر بسیار توهین آمیز باشد . من به سه ایما و اشارهٔ رایج که برداشت فرهنگ های مختلف از آن ها بسیار متفاوت است اشاره می کنم که عبارتند از :
نگه داشتن شست دست به سمت بالا، علامت وی (V) شکل توسط انگشتان ، قراردادن انگشتان برروی هم و تشکیل حلقه .

نمایش شست

دست به سمت بالا درحالی که بقیه انگشتان بسته هستند : در کشورهای آمریکا ، استرالیا ، بریتانیا ، نیوزلند و هر مکان دیگری که انگلیسی ها بر روی مردمان آن مناطق تأثیرگذاشته اند به معنی « بسیار خوب » یا « خیلی خوب » است . همچنین این علامت ، هنگام نشان دادن به اتومبیل در حال عبور برای درخواست سوارشدن مجانی است . در کشورهای دیگر که کشور انگلیس بر روی آن ها نفوذی نداشته است ، این علامت به معانی « زکی » ، « برو گم شو » و البته معانی زشت دیگری است .

نمایش شست و زبان یدن

نمایش شست و زبان یدن

علامات V : نشانهٔ پیروزی یا تحسین و تشویق است ( درحالی که کف دست رو به بیرون باشد) ، اما در بریتانیا همین علامت V، زمانی که کف دست رو به طرف خود شخص نشان دهندهٔ علامت باشد معنی کاملاً متفاوتی دارد که به معنای « برو گم شو » یا حرف زشتی شبیه به همین است اگر کسی هنگام تعاملی این علامت را نشان دهد توهین بزرگی کرده و باعث واکنش شدیدی از طرف شخصی مقابل می شود .

علامت حلقه : در آمریکا و اکثر کشورهای انگلیسی زبان به معنای «بسیار خوب » است . در فرانسه به معنای «صفر » یا « بی ارزش »، و در ژاپن به مفهوم « پول » و خیلی اوقات درخواست رشوه است . در منطقهٔ مدیترانه ، ترکیه ، یونان و کشورهای عربی و ایران علامت حلقه یک توهین شدید است و دلالت بر شخصی می کند که نفرت انگیز یا هم جنس باز است و یا ممکن است حتی به عنوان تهدید تلقی شود . این علامت در کشورهای آمریکای لاتین نیز همین مصداق را دارد .

قلمرو و حریم شخصی

آگر به ایتالیا یا آمریکای لاتین مسافرت کنید متوجه می شوید که مردم آن کشورها خیلی نزدیک به یکدیگر می ایستند و عملاً خیلی اوقات یکدیگر را لمس می کنند . این عمل برای مردم کشورهایی هم چون آمریکا ، بریتانیا و بسیاری از کشورهای آسیایی دشوار و ناراحت کننده است . مخصوصاً در ژاپن ، این قلمرو خیلی شخصی است و نباید به آن تجاوز شود . در ژاپن شما هیچ گاه افرادی را نمی بینید که با یکدیگر دست بدهند ، همدیگر را بغل کنند یا بسیار نزدیک به یکدیگر بایستند . البته استثناهایی هم در این مورد وجود دارد ، مثلاً برای ژاپنی ها اگر دوزن یا دو مرد هنگام قدم زدن دستان یکدیگر را بگیرند نشانهٔ دوستی است . قلمرو شخصی هم چنین در تعامل های مربوط به احوال پرسی و خداحافظی نیز دخالت می کند . برای مثال ، در اسکاندیناوی ، فرانسه ، هلند ، بلژیک و بیشتر کشورهای عربی، سلام و احوال پرسی و خداحافظی معمولاً با یک ، دو یا حتی سه بار بوسیدن گونه های یکدیگر انجام می شود . در ایالات متحدهٔ آمریکا و بریتانیا این گونه احوال پرسی آزاردهنده است و سعی می شود تا جایی که امکان دارد از آن پرهیز شود ، به جای آن هنگام احوال پرسی و خداحافظی ترجیح می دهند باهم دست بدهند .

حتما بخوانید :   ارزش هایتان را کشف کنید!

تأثیر فرهنگ و تاریخ

فرهنگ و تاریخ تأثیرات قدرتمندی بر روی زبان بدن و رفتارهای غیرکلامی دارند طوری که گاهی اوقات باعث شگفتی شما می شوند . این جا به چند مثال دراین باره اشاره می کنم :

فین کردن

در کشورهای اروپایی و غربی رسم جدید فین کردن بینی در دستمال جیبی یا دستمال کاغذی ریشه در جلوگیری از پخش بیماری کشندهٔ سل دارد . این بیماری فوق العاده مسری از طریق ترشحات بینی و بزاق پخش می شود ، بنابراین دولت در رویارویی با این بیماری فراگیر و مبارزه با آن ، تمام افراد را به استفاده از دستمال کاغذی و دستمال جیبی ترغیب کرد . این رسم تا سال ها برای کمک به کاهش پخش بیماری ادامه پیدا کرد . در کشورهای آسیایی مخصوصاً ژاپن دقیقاً برعکس این حالت مورد پذیرش همگان است . در فرهنگ آن ها مردم ترجیح می دهند به جای فین کردن در دستمال کاغذی و دستمال جیبی آشکارا آب دهان ، خلط و ترشحات بینی شان را خالی کنند . برای مردم این کشورها حتی فکر این که بخواهند درون دستمال جیبی فین کنند و دوباره آن دستمال را در جیب شان قرار دهند ، چندش آور است .

چانه را بالا دادن

این حالت بین مردم بریتانیا بسیار متداول است که برای نشان ندادن احساساتشان از آن استفاده می کنند . این حالت را شاه هنری هشتم برای نشان دادن برتری و کنترل شرایط در قرن شانزدهم باب کرد و هنوز هم مورد استفاده قرار می گیرد . مردمان فرهنگ های دیگر مخصوصاً فرهنگ هایی که در آن ها نشان دادن احساسات بسیارمطلوب است ومردم توجه زیادی به آن دارند ، این است که شما انسانی سرد ، غیر منطقی ، بی احساس و دیر جوش هستید .

علامت (V)

قبلاً در مورد معانی مختلف این حرکت مخصوصاً دربریتانیا صحبت کردیم . دلیل این حرکت ریشه در تاریخ انگلیس و اروپا دارد . قرن ها پیش وقتی تیراندازی با کمان ، ابزار اصلی در جنگ بود ، زمانی که تیراندازان دستگیر می شدند دشمن انگشتانی که با آن ها تیراندازی می کردند را قطع و با این کارتوهین بسیار بزرگی به آن ها می کرد . خیلی از آن ها ترجیح می دادند که کشته شوند تا این که انگشت هایشان قطع شود . به همین خاطر تیراندازان برای اهانت به دشمن از این حرکت استفاده می کردند . آن ها این علامت را به دشمن نشان می دادند تا بگویند « هی ، ببین ، من هنوز از این انگشتان استفاده می کنم » . از همان زمان تا به امروز این حرکت به عنوان یک حرکت بسیار توهین آمیز در بریتانیا مورد استفاده قرار گرفته است .

رسانه های آمریکایی

اکنون زبان بدن و رفتارهای غیرکلامی مختص کشور آمریکا در بسیاری از فرهنگ های مختلف ، در حال گسترش است و این به دلیل گسترش فیلم ها و رسانه های آمریکایی در سطح جهان است . همان طورکه رسانه به دورترین نقاط جهان می رود ، ایما و اشاره ها و رفتارهای غیرکلامی رایج هم انتشار می یابد . در خیلی جاها نسل های جوان تر به میزان بسیار زیادی در معرض رسانه های آمریکایی اند طوری که به آسانی علائم زبان بدن آمریکایی را می فهمند و آن ها را به کار می برند ، درحالی که نسل های پیش تر هنوز همان چیزهای قدیمی و سنتی را در ذهن دارند .

احترام و سازگاری با دیگران

حتی اگر شما به کشورهای مختلف سفر نمی کنید بازهم احتمال آنکه با موقعیت هایی روبه رو شوید که نیاز به احترام و سازگاری با زبان بدن فرهنگ های دیگر داشته باشید بسیار زیاد است . برای مثال در ایالات متحدهٔ آمریکا ترکیب فرهنگ از دیگر نقاط دنیا بیشتر است . شما هنگام قدم زدن در خیابان می توانید مردمی از اروپا ، خاورمیانه ، آسیا ، امریکای جنوبی و جاهای دیگر را ببینید که در فاصلهٔ نزدیک به هم زندگی می کنند . اگر شما زبان بدن و رفتارهای غیرکلامی آن ها را بلد نباشید نمی توانید ارتباط سازنده ای با گروه های متفاوت مردم آن جا برقرار کنید . دانشکده ها و دانشگاه ها ، اغلب دانشجویانی از سراسر جهان جذب می کنند . اگردانشجویان با رفتارهای غیرکلامی یکدیگر آشنایی نداشته باشند باعث سوءتفاهم ها و برداشت های غلط بین خود دانشجویان و یا بین دانشجویان و اساتید می شود . دانشجویی که از آلمان یا بریتانیا آمده است با ایما و اشاره ها و حرکات دست آشنایی ندارد بنابراین وقتی استاد سرکلاس از حرکات دست استفاده می کند او وحشت زده می شود .

شباهت ها و تفاوت های جهانی در زبان بدن

شباهت ها و تفاوت های جهانی در زبان بدن

سوءتفاهم رایج دیگری که ممکن است اتفاق بیفتد هنگامی است که شما با یک ژاپنی در حال تعامل هستید . در فرهنگ ژاپنی برای رعایت ادب و برای آن که احترام و توجه خود را به شخصی که در حال صحبت است نشان دهید بایستی سرتان را تکان داده و لبخند بزنید . در فرهنگ های دیگر این حرکات زمانی استفاده می شوند که قصد دارید موافقت خود را با آنچه که شخص می گوید اعلام کنید. حال مشکلاتی که ممکن است درگفتگوی بین یک شخصی غربی با یک ژاپنی به وجود آید را تصور کنید . همان طورکه شخصی ژاپنی سرش را به نشانهٔ احترام تکان می دهد ، فرد غربی ممکن است آن را به نشانهٔ موافقت فرض کند .

 

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *